Hoe werkt automatische kentekenherkenning?
Een ANPR-camera fotografeert de kentekenplaat, leest met beeldherkenning de cijfer-lettercombinatie uit en vergelijkt die binnen milliseconden met één of meer databases. Levert de vergelijking een treffer op — een gestolen auto, een onverzekerd voertuig, een openstaande boete, een niet-betaalde parkeersessie — dan volgt actie: een staandehouding, een aanslag of een boete op de mat. Geen treffer, dan is de passage voor de meeste systemen niet interessant.
Het kenteken is daarmee de sleutel tot vrijwel alle voertuighandhaving in Nederland. Wat er allemaal aan dat kenteken hangt in het openbare register, zie je zelf met een gratis kentekencheck.
Wie scant er allemaal — en met welk doel?
| Systeem | Wie | Doel |
|---|---|---|
| Vaste ANPR-camera’s (art. 126jj Sv) | Politie | Opsporing; passages 28 dagen bewaard |
| Mobiele ANPR op politieauto’s | Politie | Directe hits: gestolen, onverzekerd, openstaande vorderingen |
| Trajectcontrole | OM / CJIB | Gemiddelde snelheid tussen twee meetpunten |
| Milieuzonecamera’s | Gemeenten | Toegangscontrole op emissieklasse |
| Parkeerscanauto’s | Gemeenten | Controle parkeerbelasting op kenteken |
| Registratie bedrijfsterreinen & garages | Private partijen | Toegang, betaling, terreinbeheer (AVG-plichtig) |
De milieuzonecontrole hangt direct samen met de emissieklasse van je voertuig — die check je via je kenteken. Hoe dat zit lees je in milieuzones & emissieklasse; het parkeersysteem behandelen we in parkeren op kenteken.
Wat betekent dit voor jou als eigenaar?
- Kentekenaansprakelijkheid: boetes op kenteken (snelheid, milieuzone, parkeren) komen bij de tenaamgestelde terecht — ook als iemand anders reed. Lees boete op kenteken voor de uitzonderingen.
- Verzekering en APK op orde: ANPR haalt onverzekerde voertuigen en verlopen APK’s er automatisch uit — de boete komt zonder tussenkomst van een agent. Check daarom periodiek je eigen auto, zoals beschreven in eigen auto regelmatig checken.
- Na verkoop direct vrijwaren: zolang het kenteken op jouw naam staat, landen ANPR-boetes bij jou. Draag pas over als het vrijwaringsbewijs binnen is.
- Kentekenplaatfraude bestaat: criminelen rijden soms met gekloonde platen van een identiek model. Krijg je boetes van locaties waar je nooit was, doe dan aangifte en meld het bij de RDW.
Privacy: wat mag wel en niet?
Kentekens zijn persoonsgegevens zodra ze herleidbaar zijn tot een persoon. Daarom is elke ANPR-toepassing aan regels gebonden: de politie aan de 28-dagentermijn van artikel 126jj Sv en de Wet politiegegevens, gemeenten aan doelbinding (parkeergegevens alleen voor parkeerbelasting) en private partijen aan de AVG. De discussie over reikwijdte en bewaartermijnen loopt door — de wetgeving is de afgelopen jaren meermaals geëvalueerd.
Goed om te beseffen: het openbare deel van het kentekenregister bevat geen namen of adressen. Wie een kenteken checkt, ziet voertuigdata — geen persoonsgegevens. Welke velden precies openbaar zijn, lees je in kenteken & privacy.